همه چیز درباره کویل کندانسور یخچال

کویل کندانسور، به عنوان یکی از اجزای حیاتی سیستم سرمایشی یخچال، نقشی بی‌بدیل در فرآیند دفع حرارت ایفا می‌کند. در پاسخ به سوال کویل کندانسور یخچال کجاست باید گفت که، این قطعه که معمولا در پشت یا زیر یخچال قرار می‌گیرد و وظیفه دارد گرمای جذب‌ شده از داخل محفظه یخچال را به محیط بیرون منتقل کند. عملکرد صحیح کندانسور مستقیما بر راندمان انرژی، عمر مفید کمپرسور و کیفیت نگهداری مواد غذایی تاثیر می‌گذارد. وقتی این کویل‌ها دچار گرفتگی، گرد و غبار یا آسیب فیزیکی شوند، یخچال مجبور است با مصرف برق بیشتر کار کند که علاوه بر افزایش هزینه‌ها، استهلاک قطعات را نیز بالا می‌برد. بنابراین، شناخت ساختار، نحوه عملکرد و روش‌های نگهداری از کویل کندانسور، برای هر صاحب یخچالی ضروری است تا از خرابی‌های ناگهانی و هزینه‌های سنگین تعمیرات پیشگیری کند. در ادامه به بررسی دقیق‌تر این قطعه مهم می‌پردازیم.

کندانسور چیست؟

قبل از پرداختن به کویل یخچال چیست؟ باید بدانیم که کندانسور در واقع یک مبدل حرارتی کلیدی در چرخه تبرید است که وظیفه اصلی‌اش دفع گرمای جذب ‌شده از داخل یخچال به محیط بیرون می‌باشد. این قطعه با خنک کردن گاز مبرد که از کمپرسور با فشار و دمای بالا خارج شده، باعث می‌شود گاز به حالت مایع تبدیل شود. این فرآیند تغییر فاز، مرحله‌ای حیاتی در چرخه سرمایش است که بدون آن، یخچال قادر به ایجاد سرما نخواهد بود. کویل‌های کندانسور معمولا به صورت شبکه‌ای از لوله‌های مسی یا آلومینیومی طراحی شده‌اند تا سطح تماس بیشتری با هوا داشته باشند و انتقال حرارت را بهینه کنند. تمیزی و سلامت این کویل‌ها تاثیر مستقیمی بر کارایی یخچال و مصرف انرژی آن دارد. اگر کندانسور، کثیف یا آسیب‌دیده باشد، کمپرسور مجبور است فشار بیشتری وارد کند که باعث کاهش یافتن عمر دستگاه شده و هزینه برق را بالا می‌برد. بنابراین، نگهداری صحیح از این بخش، تضمینی برای عملکرد روان و طولانی‌مدت یخچال شماست.

بیشتر بخوانید: تفاوت یخچال دیفراست و نوفراست

کویل کندانسور چیست؟

کویل کندانسور، همان بخش فیزیکی و قابل مشاهده‌ای از کندانسور است که به صورت لوله‌های مارپیچ یا شبکه‌ای از لوله‌های مسی به همراه پره‌های آلومینیومی طراحی شده است. این قطعه وظیفه انتقال عملی گرما را بر عهده دارد؛ به طوری که گرمای گاز مبرد را گرفته و به هوای محیط منتقل می‌کند. به همین دلیل، کویل‌ها همواره در بیرون از محفظه سرد یخچال (در پشت یا زیر دستگاه) نصب می‌شوند تا بتوانند گرما را به راحتی به فضای آزاد تخلیه کنند و چرخه سرمایش را تکمیل نمایند.

کویل کندانسور یخچال کجاست؟

کویل یخچال کجاست؟ محل قرارگیری کویل کندانسور با توجه به نوع یخچال کمی متفاوت است، اما همیشه در بیرون از محفظه سردخانه قرار دارد تا بتواند گرما را به هوا منتقل کند. در یخچال‌های فریزردار قدیمی‌تر یا مدل‌های قدیمی‌تر، این کویل‌ها به صورت یک شبکه مشبک فلزی در پشت بدنه یخچال دیده می‌شوند که دسترسی به آن‌ها برای تمیز کردن راحت است. اما در یخچال‌های جدیدتر و تمام‌قد نظیر یخچال ایستکول، سازندگان برای زیبایی و صرفه‌جویی در فضا، کویل‌ها را به صورت مخفی در زیر یخچال یا در دیواره‌های کناری و پشتی آن تعبیه کرده‌اند. در برخی مدل‌های بسیار مدرن، حتی ممکن است کویل‌ها در کف یخچال یا در بخش‌های داخلی دیواره‌ها پنهان شده باشند که در این حالت دسترسی به آن‌ها سخت‌تر است و نیاز به باز کردن پنل‌های پلاستیکی دارد.

چگونه کندانسور یخچال را تمیز کنیم؟

پس از رسیدن به جواب کویل یخچال کجاست، اینک نوبت به بررسی نحوه تمیز کردن یخچال و کندانسور می‌رسد. تمیز کردن کندانسور یخچال کار پیچیده‌ای نیست، اما تاثیر شگرفی در کاهش مصرف برق و افزایش عمر دستگاه دارد. قبل از شروع، بهتر است بدانید کندانسور یخچال شما از چه نوعی است، چون روش تمیز کردن هر کدام کمی متفاوت است. تمیزکاری منظم کویل کندانسور ساده‌ترین و موثرترین راه برای افزایش عمر یخچال است، که باید هر 6 تا 12 ماه یکبار انجام شود. روش‌های صحیح تمیزکاری و نگهداری کندانسور به صورت زیر است.

• قطع برق: در ابتدا، دوشاخه یخچال را از پریز بکشید تا خیالتان از بابت برق‌گرفتگی راحت باشد.
• دسترسی به کویل‌ها: یخچال را با احتیاط و کمک یک نفر (اگر سنگین است) کمی از دیوار عقب بکشید تا به پشت یا زیر دستگاه دسترسی پیدا کنید.
• پاک‌سازی اولیه: با یک برس نرم یا نازل مخصوص جاروبرقی، گرد و غبارهای روی پره‌ها را به آرامی پاک کنید. اگر لایه‌های ضخیم چربی یا خاک چسبیده‌اند، می‌توانید از یک شیلک آب با فشار خیلی ملایم استفاده کنید، اما مراقب باشید که پره‌های نازک کویل خم نشوند.
• خشک کردن کامل: بعد از شستشو، حتما صبر کنید تا کویل‌ها و اطراف آن‌ها کاملا خشک شوند و سپس یخچال را روشن نمایید.
• بررسی فاصله هوا: در نهایت، مطمئن شوید که یخچال حداقل 10 تا 15 سانتی‌متر از دیوار فاصله دارد تا هوا بتواند آزادانه جریان پیدا کند و کویل‌ها به خوبی خنک شوند.

علائم خرابی کندانسور یخچال

در همه یخچال‌ها حتی یخچال کوچک، وقتی کویل کندانسور مشکل پیدا می‌کند، یخچال چند نشانه واضح به شما می‌دهد که اگر نادیده گرفته شود، ممکن است کمپرسور بسوزد و هزینه‌های سنگینی تحمیل شود. این علائم به شرح زیر است.

افزایش ناگهانی مصرف برق	وقتی کویل‌ها پر از گرد و خاک باشند، یخچال مجبور است مدت زمان بیشتری کار کند تا به دمای دلخواه برسد که باعث افزایش یافتن قبض برق می‌گردد.
داغ شدن غیرعادی بدنه	اگر پشت یا کناره‌های یخچال خیلی بیشتر از حد معمول داغ است، یعنی کندانسور نمی‌تواند گرما را به درستی به بیرون منتقل کند.
روشن ماندن مداوم موتور	موتور، به جای اینکه بعد از رسیدن به دما خاموش شود، کمپرسور بدون وقفه روشن می‌ماند و هیچ‌وقت استراحت نمی‌کند.
یخ‌زدگی بیش از حد در فریزر	گاهی اوقات خرابی در کندانسور باعث می‌شود چرخه تبرید به هم بریزد و یخ‌ها در قسمت فریزر ضخیم و غیرطبیعی شوند.
توقف ناگهانی دستگاه	در موارد حاد، اگر فشار سیستم خیلی زیاد شود، یخچال ممکن است کاملا از کار بیفتد و دیگر روشن نشود.

انواع کندانسور یخچال

انتخاب نوع کویل کندانسور مستقیما به جنس سیال خنک‌کننده (هوا یا آب) و شرایط انتقال حرارت بستگی دارد. از آنجا که هوا ضریب انتقال حرارت پایینی دارد، کویل‌های هواخنک برای افزایش سطح تماس، مجهز به پره‌های آلومینیومی هستند؛ در حالی که آب به دلیل چگالی و ظرفیت حرارتی بالا، نیاز به پره ندارد و کویل‌های آن معمولا  ساده‌تر طراحی می‌شوند. انواع کندانسور یخچال به صورت زیر است.

کویل کندانسور هواخنک

این کویل‌ها که رایج‌ترین نوع در یخچال‌های خانگی هستند، از لوله‌های مسی و پره‌های آلومینیومی تشکیل شده‌اند. در این سیستم، مبرد در داخل لوله‌ها جریان دارد و هوا گرمای آن را جذب می‌کند. انتقال حرارت در این کویل‌ها به دو صورت بدون فن و با استفاده از فن، برای سیستم‌های بزرگ‌تر که نیاز به جریان هوای قوی‌تر دارند، انجام می‌شود.

بیشتر بخوانید: علت برفک زدن یخچال

کویل کندانسور آب‌ خنک

کویل کندانسور آب خنک در سیستم‌های صنعتی با توان بالا (بیشتر از یک اسب بخار) و در مکان‌هایی که آب باکیفیت فراوان است، استفاده می‌شوند. در این سیستم‌ها، مبرد گرمای خود را به آب منتقل می‌کند و به دلیل راندمان بالا، گزینه‌ای اقتصادی محسوب می‌شوند. انواع اصلی این مدل عبارتند از:

• کویل دولوله‌ای: کویل دو لوله‌ای شامل یک لوله داخلی برای آب و لوله‌ای بزرگتر برای مبرد است، که نگهداری این مدل به دلیل استفاده زیاد از واشرها و اتصالات، دشوارتر می‌باشد.
• کویل پوسته ‌لوله: این مدل، شامل تعداد زیادی لوله درون یک پوسته استوانه‌ای است که با استفاده از بفل‌ها (مانع‌ها)، جریان مبرد را در پوسته هدایت می‌کنند، که از نظر اقتصادی و هزینه نگهداری به‌صرفه است.
• کویل و پوسته: در این طراحی، آب از لوله‌های پره‌دار عبور کرده و مبرد در فضای اطراف آن‌ها (پوسته) جریان دارد، که به دلیل ساختار فشرده و هزینه پایین، بسیار محبوب است.

سخن آخر

در این مقاله به بررسی همه چیز درباره کویل کندانسور یخچال پرداختیم و فهمیدیم که کویل کندانسور بخش فیزیکی و قابل مشاهده‌ای از کندانسور بوده، که وظیفه اصلی آن گرفتن گرمای گرفته‌ شده از داخل یخچال و انتقال آن به هوای محیط است. یکی از دلایل خنک نکردن یخچال، این است که کویل‌ها کثیف یا آسیب‌دیده شده‌اند، و یخچال برای خنک کردن مجبور به کار بیشتر می‌شود که هم مصرف برق را بالا می‌برد و هم عمر کمپرسور را کم می‌کند. تمیز کردن منظم آن‌ها با برس یا جاروبرقی، ساده‌ترین راه برای حفظ سلامت دستگاه است. با رعایت فاصله مناسب از دیوار و قطع برق قبل از تمیزکاری، می‌توانید سال‌ها از یخچال خود لذت ببرید.

سوالات متداول

چند وقت یکبار باید کندانسور را تمیز کرد؟

بهتر است هر 6 ماه یک‌بار، یا اگر در محیط پرگردوغبار زندگی می‌کنید، هر 3 ماه یک‌بار آن را بررسی و تمیز نمایید.

آیا می‌توان از آب داغ برای شستن کویل‌ها استفاده نمود؟

خیر، استفاده از آب داغ ممکن است به لوله‌های نازک مسی آسیب برساند یا باعث تغییر شکل آن‌ها شود. آب ولرم یا خنک با فشار ملایم بهترین گزینه است.

چرا یخچال بوی سوختگی می‌دهد؟

این بو نشانه داغ شدن بیش‌ازحد موتور یا سیم‌کشی‌هاست که می‌تواند ناشی از کثیف بودن کندانسور و فشار زیاد به کمپرسور باشد.